Przeszukanie przez ochronę sklepu – kto ma do tego prawo?

Pracownik ochrony sklepu nie ma prawnych uprawnień do przeszukania klienta – ani jego bagażu, ani odzieży. Wszelkie czynności polegające na rewizji osobistej lub przeszukaniu toreb zastrzeżone są dla państwowych służb – Policji, Straży Granicznej czy Służby Celno-Skarbowej. Ochroniarz nie może żądać od klienta okazania zawartości torby ani zatrzymywać go w celu dokonania przeszukania^[1].

Wyjątkiem pozostaje sytuacja, gdy klient zostanie zatrzymany na gorącym uczynku popełnienia kradzieży lub podczas bezpośredniego pościgu – wtedy ochrona może jedynie ująć osobę i wezwać Policję. Nadal jednak rewizji osobistej oraz przeszukania dokonuje tylko Policja, która działa w granicach określonych przepisami prawa^[1].

Jakie prawa ma klient wobec żądań ochrony sklepu?

Klient sklepu ma prawo odmówić okazania zawartości swojej torby lub plecaka ochronie sklepowej i odmowa ta nie wiąże się z żadnymi negatywnymi konsekwencjami prawnymi. Ochrona nie może nałożyć mandatu ani nałożyć kary. Pracownicy ochrony mogą jedynie zagrodzić drogę klientowi i uniemożliwić opuszczenie sklepu do czasu przyjazdu Policji, jeżeli zachodzi podejrzenie przestępstwa. Niedopuszczalne jest, by ochrona stosowała przymus fizyczny, szarpała klienta lub przeszukiwała go bez jego zgody i obecności funkcjonariusza Policji^[1].

Zgoda na przeszukanie może być wyrażona jedynie w obecności Policji. Wszelka rewizja przeprowadzana przez ochroniarza bez stosownej zgody lub uprawnienia narusza prawo^[1].

Uprawnienia ochrony sklepu – kiedy mogą interweniować?

Pracownik ochrony ma ograniczone uprawnienia. Może on jedynie ujęć obywatelskie – czyli zatrzymać osobę podejrzaną o popełnienie przestępstwa na gorącym uczynku lub podczas bezpośredniego pościgu – do czasu przybycia Policji. Ujęcie to nie daje jednak prawa do przeszukiwania klienta. W praktyce ochroniarz może zagrodzić drogę klientowi, uniemożliwić mu opuszczenie sklepu i niezwłocznie powiadomić służby^[1].

Stosowanie siły fizycznej wobec klienta dozwolone jest wyłącznie w przypadku odpierania ataku lub gdy klient stwarza bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia osób obecnych w sklepie. W pozostałych przypadkach, ochrona ogranicza się do działań pasywnych i zabezpieczenia miejsca do czasu przyjazdu Policji^[1].

Trendy i zmiany w prawie – czy wpływają na uprawnienia ochrony sklepów?

Począwszy od 2026 roku wprowadzane są zmiany dotyczące wzmocnienia organów nadzoru rynku – takich jak UOKiK czy Inspekcja Handlowa. Dostają one nowe uprawnienia do kontrolowania sklepów, przeprowadzania zakupów kontrolowanych i przeszukań w postępowaniach administracyjnych. Jednak te regulacje dotyczą wyłącznie postępowań dotyczących przedsiębiorców i platform handlowych, a nie bezpośrednio klientów czy uprawnień ochrony do przeszukiwania klientów^[2][3][5][8].

Nowe przepisy przewidują kary administracyjne – do 1 mln zł dla platform handlowych oraz sklepów za określone naruszenia, do 300 000 zł za utrudnianie kontroli, czy 50 000 zł za nieudostępnienie dokumentów Inspekcji Handlowej. Żadna z tych sankcji nie dotyczy jednak przeszukiwania klientów przez ochronę sklepu^[2][8].

Co zrobić w przypadku naruszenia przez ochronę sklepu?

Jeżeli ochrona sklepu przekroczy swoje uprawnienia – na przykład dokona próby przeszukania torby, odzieży lub użyje siły fizycznej bez podstawy prawnej – klient ma prawo zgłosić ten fakt Policji. Takie zachowanie ze strony ochrony stanowi wykroczenie przeciwko wolności osobistej i może skutkować konsekwencjami prawnymi dla pracownika oraz firmy ochroniarskiej^[1].

W przypadku sporu warto żądać wezwania Policji i poczekać na przyjazd funkcjonariuszy, którzy podejmą dalsze czynności zgodnie z przepisami. Wszelkie działania ochrony związane z przeszukaniem muszą być realizowane transparentnie i zgodnie z obowiązującym prawem^[1].

Podsumowanie – jakie są granice uprawnień ochrony sklepu?

Podstawowa zasada brzmi: pracownik ochrony sklepu nie może samodzielnie przeszukać klienta ani jego bagażu. Może zatrzymać na gorącym uczynku lub w bezpośrednim pościgu do czasu przybycia Policji, ale nie ma prawa do rewizji osobistej – te uprawnienia posiadają wyłącznie uprawnione służby. Klient zawsze może odmówić żądania przeszukania i mieć pewność, że takie żądanie nie pociąga za sobą kar sklepowych^[1]. Zmieniające się przepisy dotyczące kontroli mają na celu zwiększenie bezpieczeństwa w handlu, jednak nie przyznają ochronie sklepowej nowych uprawnień względem klientów^[2][3][5][8].

Źródła:

1. https://warszawawpigulce.pl/robisz-zakupy-stacjonarnie-czy-ochroniarz-moze-przeszukac-torbe-lub-plecak/
2. https://www.infor.pl/prawo/nowosci-prawne/7450734,nawet-1-mln-zl-kary-takze-dla-platform-handlowych-od-2026-roku-ostatni-dzwonek-przed-nowym-nadzorem-nad-ogolnym-bezpieczenstwem-produktow-gpsr.html
3. https://iso-trade.eu/kontrola-uokik-i-inspekcji-handlowej-obowiazki-e-sklepu-2025-2026-jak-sie-przygotowac/
4. https://serwisy.gazetaprawna.pl/poradnik-konsumenta/artykuly/10588603,reklamacje-i-rekojmia-w-handlu-online–co-sie-zmienia-w-2026-roku.html
5. https://www.wiadomoscihandlowe.pl/prawo-i-polityka/prawo-i-zmiany-legislacyjne/nowe-uprawnienia-prezesa-uokik-u-w-srod-nich-blokowanie-stron-www-i-przeszukania-2391448
6. https://warszawawpigulce.pl/robisz-zakupy-nie-daj-sobie-wmowic-ze-to-blad-systemu-w-2026-roku-prawo-daje-ci-pieniadze-do-reki/
7. https://poradnikhandlowca.com.pl/artykuly/handel-detaliczny-zmiany-w-przepisach-w-2025-i-2026-r/
8. https://pro.rp.pl/abc-firmy/art43567041-nowe-prawo-2026-prezes-uokik-i-inspekcje-handlowe-dostaly-do-reki-bat-na-przedsiebiorcow

Redakcja SwiatUbezpieczen.net.pl

SwiatUbezpieczen.net.pl to portal tworzony przez ekspertów, którzy pomagają odnaleźć się w świecie ubezpieczeń – zarówno osobom prywatnym, jak i firmom. Stawiamy na rzetelne porady, przejrzyste analizy i praktyczne przewodniki, by wybór polisy był prosty i świadomy. Łączymy wiedzę z pasją i indywidualnym podejściem, budując zaufanie oraz wspierając bezpieczeństwo naszych czytelników.

swiatubezpieczen.net.pl

Artykuł Czy ochrona sklepu ma prawo mnie przeszukać? pochodzi z serwisu SwiatUbezpieczen.net.pl.